shutterstock_1625951248.jpg

Topsport in coronatijden

Het coronavirus heeft een duidelijke impact op de sportwereld. Vele Olympische en Paralympische kwalificatie toernooien en internationale kampioenschappen worden momenteel afgelast of uitgesteld. Voor velen waren de Olympische/Paralympische Spelen het hoofddoel van 2020 en zien ze hun doelstelling met een jaar verschuiven. Dit alles veroorzaakt voor topsporters, hun coaches en topsportsportfederaties, zoals bij velen die getroffen zijn door het coronavirus, onzekere en weinig voorspelbare situaties/periodes. De sterke impact op hun dagelijks leven heeft dan ook invloed op hun algemeen welzijn en manier van sportbeoefening.

Sport Vlaanderen wil als overheidsorganisatie alle topsporters, hun coaches en hun topsportfederaties praktisch ondersteunen inzake het beoefenen van hun sport en op psychosociaal vlak. Zo kunnen ze leren omgaan met deze periode en met de toekomstige gevolgen die het coronavirus of dergelijke onverwachtse situaties hebben op hun sport en leven en bovendien hun concurrentiepositie verstevigen.

Bevraging effect van corona op onze Vlaamse topsporters

Welke vragen kregen onze topsporters voorgeschoteld?

Het leven van een topsporter is sterk gericht op het behalen van topsportprestaties, al dan niet  in combinatie met andere activiteiten. Zolang de veiligheidsmaatregelen het niet toelaten om sportwedstrijden te organiseren, vallen de directe doelstellingen van topsporters weg. Topsporters streven excellentie na en werken daarom zeer doelgericht en planmatig. Door het wegvallen van wedstrijden en door het feit dat topsporters slecht beperkt kunnen trainen, komen ze in een onzekere periode terecht.

 

We peilden naar de ervaring van topsporters in de huidige situatie en naar de impact van deze crisis op de topsporters. In samenwerking met de Vrije Universiteit Brussel (Dr. Koen De Brandt en Prof. Paul Wylleman), en na goedkeuring van de technisch directeurs topsport, stuurden we een bevraging uit naar de topsporters/studenten die opgenomen zijn in het ‘Topsportstudentenproject’ van Sport Vlaanderen (N=43). Vanaf de tweede peiling bevroegen we naast de topsporters/studenten ook de topsporters binnen het tewerkstellingsproject Topsport.

 

2 hoofdvragen werden gesteld, namelijk:

  1. Hoe tevreden ben jij op dit moment over onderstaande aspecten van jouw leven?
  2. Welke impact heeft COVID-19 op deze aspecten van jouw leven?

De aspecten waarnaar gepeild werd zijn: 

  • Mijn studie (indien van toepassing)
  • Mijn sport
  • Mijn sociaal leven
  • Mijn fysieke gezondheid
  • Mijn mentale gezondheid
  • Mijn slaap
  • Mijn herstel
  • Mijn financiële situatie
  • Mijn algemeen welbevinden
  • Mijn combinatie topsport en studie (indien van toepassing)
  • Mijn humeur

 

De topsporters gaven per aspect en per vraag een score tussen 1 en 5. Voor de vraag rond tevredenheid liep de score van heel ontevreden (score 1) tot heel tevreden (score 5). Vergelijkbaar gaven ze een score gaande van zeer negatieve impact (score 1) tot een zeer positieve impact (score 5) voor de impact van COVID-19 op dat specifieke aspect van hun leven.

 

Om de resultaten van de bevraging correct te kunnen interpreteren ten opzichte van de geldende maatregelen, kan je hieronder een tijdslijn terugvinden met enerzijds de veranderingen van de maatregelen (rood als lockdown, oranje met strikte maatregelen en geel met minder strikte maatregelen) en anderzijds de momenten waarop de peilingen verstuurd werden aan de topsporters (pijltjes).

Welke antwoorden kregen we van onze topsporters

De antwoorden van deze bevraging zijn niet verontrustend, maar geven wel een aantal aandachtspunten aan, zoals ontevredenheid over het sociaal leven terwijl dit een belangrijk aspect is in het leven van jongvolwassenen. 

Over de hele periode gezien rapporteren topsporters dat ze gemiddeld “noch tevreden – noch ontevreden” tot “tevreden” zijn over de verschillende levensaspecten. Voor de meeste levensaspecten neigen de topsporters zelfs meer naar “tevreden”.

Gemiddeld rapporteren ze de hoogste tevredenheid over fysieke gezondheid, algemeen welbevinden, sport en herstel. Topsporters lijken ook veel voordelen te zien in de huidige situatie en kunnen zich snel aanpassen aan de veranderingen die opgelegd worden van buitenaf. De meeste topsporters ervaren het feit dat er tijd vrij komt als positief in functie van rust en recuperatie. Sommigen vinden het ook aangenaam dat de 'ratrace' wegvalt en het tempo van leven lager ligt. Meer tijd hebben voor rust en recuperatie is duidelijk een positieve impact van de coronamaatregelen, volgens de topsporters/studenten. 

De laagste tevredenheid rapporteren ze voor sociaal leven en slaap, maar deze is nog steeds tussen “noch tevreden – noch ontevreden” en “tevreden”.  Tevredenheid over sociaal leven steeg wel significant tussen einde april en begin augustus.

 

Corona heeft ook een impact op de manier waarop topsporters naar die levensaspecten kijken. De negatieve impact wordt vooral ervaren m.b.t. het sociaal leven en sport, het wegvallen van doelen, planning en controle. Het is ook moeilijker om de motivatie hoog te houden. Het feit dat er enkel/vooral individueel moet getraind worden, heeft een negatieve invloed op de motivatie. Topsporters/studenten zeggen ook meer geconfronteerd te worden met zichzelf en meer na te denken (piekeren?).  Er is wel een positieve
evolutie voor beide aspecten (impact wordt minder negatief ervaren in vergelijking met eind april).

Voor de andere aspecten rapporteren ze gemiddeld “geen impact”. De impact valt meer langs de negatieve kant uit voor mentale gezondheid, financiele situatie, algemeen welbevinden en humeur; en valt eerder langs de positieve kant uit voor studies, fysieke gezondheid, slaap, herstel en combinatie T&S.

 

Tussen de groepen zijn er enkel verschillen terug te vinden voor wat betreft de individuele versus de teamsporters. Teamsporters zijn meer tevreden over sommige levensaspecten op sommige meetmomenten. Teamsporters
ervaren de impact van corona op herstel, slaap en mentale gezondheid minder negatief dan individuele sporters.


 

We noteren geen significante verschillen tussen mannen en vrouwen of tussen studenten en tewerkgestelden voor wat betreft de tevredenheid of de impact van corona op verschillende levensaspecten. 

 

Het is belangrijk om te onthouden voor de toekomst dat sommige topsporters/studenten een structureel tekort aan rust ervaren in ‘normale tijden’.

 

De verzamelde info dynamische weergegeven

We goten de resultaten van de bevraging in een dynamische grafiek. De resultaten worden up to date gehouden en bieden je alle informatie. Aan de hand van de knoppen aan de linkerkant kan je de resultaten verder filteren. Door over de grafiek te bewegen met de muis, krijg je extra informatie over het aantal topsporters voor elk antwoord kozen.

Waarom deze bevraging?

Het team topsport van Sport Vlaanderen stuurt deze bevraging driewekelijks uit, en wenst aan de hand van deze informatie ook concrete acties te koppelen. Zo worden in eerste instantie de technisch directeurs topsport van de topsportfederaties telkens op de hoogte gebracht van de nieuwe resultaten. Op die manier kunnen ze ook instaan voor eventuele extra begeleiding of bevraging bij hun topsporters.

Sport Vlaanderen biedt voor alle topsporters verschillende werkboeken (zie hieronder) en webinars aan als antwoord op de uitdagingen waar topsporters mee kampen. Hier kunnen ze zowel zelfstandig als met hun omkadering aan de slag gaan.

Tenslotte wordt bij het uitsturen van de bevraging aan de topsporters altijd aangegeven dat indien ze een probleem of uitdaging ervaren, ze er niet alleen voor staan maar steeds beroep kunnen doen op individuele hulp. Zo kunnen ze bij hun eigen team van sportpsychologen, artsen, kinesitherapeuten, diëtisten… en uiteraard ook coaches en de technisch directeur topsport zelf terecht met al hun vragen. Wensen ze eerder contact met personen buiten de topsportwerking, dan kunnen ze ook bij het team topsport van Sport Vlaanderen aankloppen of contact opnemen met Tele Onthaal.

Tools voor topsporters

Vanuit de resultaten van de bevraging, werkte Sport Vlaanderen drie werkboeken uit die de Vlaamse topsporter tools geven om zelfstandig of met hun gekende omkadering aan de slag te gaan en gebeurlijke werkpunten aan te pakken.

 

Sport Vlaanderen werkte enerzijds een werkboek 'Bijzondere tijd slim benutten' uit. Dit handboek gaat dieper in op zelfkennis, reflectie, het carrièreplan, jaarplan en weekplan. 

 

Op 20 en 28 augustus 2020 organiseerden we een webinar rond de thema's zelfkennis en reflectie uit dit boek. Daarin getuigen topsporters Eline Berings en Hanne Mestdagh over hoe zij omgaan met de extra tijd die corona hen ongewild verschafte.  Deze webinar kan je integraal bekijken via onderstaande fiches. 

 

Een tweede werkboek kreeg de titel 'Managen van onzekerheid'. Dit boek heeft zes hoofdstukken: check-in, acceptatie, navigeer, aanpassen, connecteer en actie.

 

Een derde werkboek belicht het topic 'Slaap en prestaties'. Hierin kunnen concrete tips teruggevonden worden om je slaap te verbeteren.

 

 

Download of beluister onze tools

  

Inspiratiebox

Wil je nog meer informatie, heb je eerder zin in een goeie podcast, wens je een boek te lezen,...? We bundelden een aantal interessante zaken voor jou!

 

Eerst en vooral willen we je de informatie meegeven die vanuit het IOC en onze partners BOIC en Adeps komt. Het IOC biedt heel wat webinars aan op hun website. De webinars van het IOC behandelen topics als 'comeback stronger', 'deal with anxiety', 'stronger together',... Ook bij Adeps werden verschillende webinars georganiseerd, over onder andere 'mettre à profit le confinement pour atteindre ses buts', 'prévention lésionnelle: plus que jamais d'actualité!',... De Olympische topsporters hadden een boeiende chat onderling. Je kan deze ook beluisteren op de verschillende podcasts.

 

Uiteraard mogen we ook onze eigen webinars niet vergeten. Deze kan je intergraal herbekijken:

Daarnaast kregen we van een aantal topsporters mee wat hen in deze periode net geïnspireerd heeft. Een korte oplijsting: 

 

 

Heb je zelf ook een tip voor je collega-topsporters, laat het ons zeker weten via de contactgegevens onderaan de pagina!

 

Daarnaast vermelden we graag de planning voor de workshops van Lee Hecht Harrison van september en oktober, die digitaal georganiseerd worden vanuit ACP. Registreren kan via de link bovenaan het document.

Contactinfo

Heb je nog vragen? Blijf er niet mee zitten en onderneem actie!

 

Neem contact op met een persoon waarbij je met je vraag of probleem terecht kan. Dit kan bij jouw trainer/coach, team en/of persoonlijke dokter, sportpsycholoog of iemand anders uit de omkadering.

 

Je kan ook bellen naar het algemeen nummer van TeleOnthaal (106) voor ondersteuning.

 

Het Sport Vlaanderen topsport team is ook steeds beschikbaar:

Sport Vlaanderen is actief op social media